Prof. Boris Bo{kovski

DOBIVAWETO NA DESETTE BO@JI ZAPOVEDI
I ODEWETO NIZ PUSTIWATA ^ETIRIESET GODINI
(Izlez gl.14-34 i Broevi gl.10-14).

So celiot svoj podvi`en imot Evreite trgnale na pat za Hanan. Pokraj site te{kotii po patot, tie sepak ~uvstvuvale radost {to se oslobodile od nepodnoslivototo egipetsko ropstvo. So Bo`ja pomo{ stignale do bregot na Crvenoto More i re{ile tuka da se odmorat.

Za toa vreme faraonot se pokajal {to gi pu{til, pa trgnal so koli i kowanici, sakaj}i da gi vrati nazad. Evreite od daleku ja zdogledale silnata vojska i mnogu se ispla{ile. U`as gi opfatil, taka {to, mesto da se obratat kon Boga za pomo{, tie po~nale da negoduvaat protiv Mojseja, velej}i mu:"Zar nema{e grobovi vo Egipet,ta ne dovede tuka da izgineme vo pustiwava?".

Imaj}i silna vera i nepokolebliva nade` vo Boga ,Mojsej ne se zbunil,tuku po~nal da go te{i narodot:

-Ne pla{ete se! Zastanete i }e go vidite spasenieto od Gospoda.

Samo vistinskiot naroden voda~ uspeva vo takvi momenti da go so~uva spokojstvoto na duhot, za da mo`e da bara i iznao|a najdobar izlez za spasenieto na narodot.

Toga{ Mojsej iskreno se pomolil na Boga i Gospod ja ~ul negovata molitva, pa mu rekol:

-Zo{to vika{ kon mene? Kreni go stapot svoj i pru`i ja rakata svoja vrz moreto i razdeli go, za da minat sinovite Izrailevi srede more po suvo.

Mojsej go podignal stapot svoj i vedna{ izduvnal silen veter {to go razbranil moreto. Toa se razdelilo i Evreite pominale po suvo,a vodata od dvete strani im stoela kako yid.

Gonej}i gi po niv trgnale i Egip}anite. Koga Evreite izlegle od drugiot kraj na moreto, Mojsej pak ja pru`il svojata raka i vodata se sostavila, taka {to celata vojska egipetska bila potopena.

Sinovite Izrailevi, od blagodarnost kon Boga {to gi izbavil od racete na neprijatelite, mu ispeale blagodarstvena pesna na Gospoda. Potoa se upatile niz pustiwata Sur. Tri dena odele i ne na{le voda za piewe, a i hranata im privr{ila. Site po~nale da negoduvaat protiv Mojseja i Arona. Kako porano taka i sega, Mojsej ne obrnuval vnimanie na navredite, tuku so vera i nade` se obratil kon Boga so molitva.

Bog sekoga{ i sekomu pomaga, osobeno koga se molime za dobroto na drugite.

So Bo`ja pomo{ Mojsej ja pretvotil gor~livata voda od izvorot Mera vo slatka. Mesto leb Bog im ispratil MANA od neboto i so nea se prehranuvale.Taka stignale do mestoto Rafidin. Tuka sretnale prva pre~ka od lu|e. Toa bile Amali}anite. No, Bog im pomognal i niv da gi sovladaat.

Za vreme na po~ivkata kaj Rafidin, Mojseja go posetil negoviot test(dedo) Jotor i mu gi dovel `enata i dvata sina {to dotoga{ `iveele kaj nego. Mojsej mnogu se izma~uval, sudej}i mu na narodot od utro do ve~er. Toga{ dedo mu go posovetuval:

-Ne e dobro toa {to go pravi{. ]e se izmori{ i ti i narodot. Rabotata e te{ka i ne mo`e{ sam da ja svr{i{. Zatoa izberi si lu|e SPOSOBNI i ^ESNI, koi imaat strav Bo`ji. Tie }e ti pomagaat .

Mojsej go primil razumniot sovet i si izbral od narodot tokmu takvi sovetnici.

Verno e deka i najdobronamerniot i najpo`rtvuvaniot voda~ ne }e mo`e pravilno i do kraj da ja izvr{i svojata odgovorna zada~a, bez svoi sposobni i ~esni, ispolneti so strav Bo`ji, pomo{nici.

Tretiot mesec po izleguvaweto od Egipet, Evreite do{le do planinata Sinaj. Tuka vo podno`jeto tie gi raspnale svoite {atori. Preku Mojseja Bog im zapovedal site da se o~istat, za da mo`at dostojno da gi primat Bo`jite zapovedi. Dobile, isto taka, vetuvawe deka }e bidat Negov(Bo`ji) narod, ako gi ispolnuvaat ovie zapovedi.

Po site podgotovki, na tretiot den pri osamnuvawe po~nale molwi da svetkaat, se spu{til gust oblak, i se ~ul silen glas od truba. Od celata planina se izdigal ~ad. Toga{ Mojsej se iska~il na planinata, a narodot ostanal vo podno`jeto. Se ~ul glas:

-Jas sum Gospod, Bog, tvoj, da nema{ drugi bogovi osven Mene.

-Ne pravi si idol, nitu kakva slika, od ona {to e gore na neboto, i {to e dolu na zemjata i {to e vo vodata pod zemjata; da ne im se klawa{,nitu da im slu`i{.

-Ne izgovaraj go naprazno imeto na Gospoda, Tvojot Bog.

-Pomni go denot za po~ivka, za da go praznuva{; {est dena raboti i svr{i gi site svoi raboti, a sedmiot den e po~ivka na Gospoda, tvojot Bog.

-Po~ituvaj gi tatka si i majka si, za da ti bide dobro i da po`ivee{ dolgo na zemjata.

-Ne ubivaj.

-Ne vr{i prequba.

-Ne kradi.

-Ne svedo~i la`no protiv svojot bli`en.

-Ne po`eluvaj ja `enata na svojot bli`en, ne po`eluvaj go domot na bli`niot svoj, nitu nivata negova, ni slugata negov, ni sluginkata negova, ni volot negov, nitu {to i da e, koe e na bli`niot tvoj.

Mojsej se zadr`al na planinata podolgo vreme,taka {to narodot izgubil nade` deka toj }e se vrati,pa zatoa go prisilile Arona da im izlie zlatno tele, na koe }e se klawaat. Aron bil prinuden da go napravi toa i otkako mu prinele na teleto `rtvi sepalenici, Evreite po~nale da jadat, da pijat i da se veselat. Koga se vratil Mojsej so dvete dobieni od Boga kameni plo~i, na koi bile napi{ani Desette Bo`ji zapovedi, toj se v~udonevidel od ona {to videl. Kaj nego se javil praveden gnev i toj gi ispu{til dvete plo~i na zemja i tie se skr{ile. Zlatnoto tele go frlil vo ogan i od nego ni{to ne ostanalo.

Otposle Mojsej pak se ka~il na planinata i se molel na Gospoda da mu prosti na nesvesniot narod {to otstapil od praviot Bo`ji pat i brzo gi zaborasvil dobrinite i pomo{ta Bo`ja. Bog ja primil iskrenata molitva i se smilil nad narodot zaradi Mojseja, taka {to Mojsej pak dobil dve kameni plo~i so Desette Bo`ji zapovedi.

Preku Mojseja Evreite dobile upatstvo od Boga da si napravat podvi`en hram, nare~en skinija. Toa bila pogolema palatka, so opredeleni razmeri. Vo predniot del se nao|ala SVJATAJA SVJATIH- kade se ~uval Kov~egot na Zavetot , vo koj bile smesteni dvete kameni plo~i, so Desette Bo`ji zapovedi. Vo ovoj del mo`el da vleguva samo najstariot sve{tenik i toa edna{ godi{no. Sredniot del -SVETILI[TETO- bilo opredeleno za sve{tenicite, a vo dvorot imalo `rtvenik, kade prinesuvale `rtvi sepalenici.

Aron, postariot brat na Mojsej, bil imenuvan za prvosve{tenik i od negovoto semejstvo se postavuvale i drugite sve{tenici. Za nivni pomo{nici bile odredeni potomcite od plemeto na Levij (leviti).

Okolu planinata Sinaj Evreite se zadr`ale cela godina. Potoa go prodol`ile patot za Hanan. Narodot pak po~nal da negoduva protiv Mojseja. Pri~ina bilo sega {to nemale drugo za hrana, osven MANA. Barale meso. Bog i ovaa `elba im ja ispolnil, samo nekoi od niv kaznil so smrt, poradi nivnata krajna neblagodarnost.

Predvodeni od Mojseja, po mnogu pre`iveani tegobi i `egi, Evreite nabli`ile do vetenata zemja. Toga{ ispratile dvanaeset du{i, od sekoe pleme po eden, da otidat da vidat kakva e taa zemja. Me|u ispratenite bile i Isus, sinot Navinov i Halev, sinot Efoniev. Po ~etiriesetdnevno izviduvawe pratenicite se vratile i im raska`ale na site deka zemjata hananska e mnogu ubava i plodorodna; prosto vo nea te~elo med i mleko, taka se izrazile. Za dokaz tie otsekle eden grozd {to dvajca na stap go nosele, tolku mnogu te`el.

Mnozinstvoto od izvidnicite izrazile somnevawe deka }e mo`at sinovite Izrailevi da se sprotistavat na tamo{nite silni ma`i. Samo Isus Navin i Halev go bodrele narodot, ne gubej}i nade` vo pomo{ta Bo`ja. Sepak malodu{nite Evrei im poveruvale na drugite i se pobunile, taka {to sakale so kamewa da gi ubijat svoite glavni voda~i, Mojseja i Arona, kako i Isusa Navina.

Mojsej i ovojpat se pomolil na Boga da im prosti na malovernite {to izgubile nade` vo Bo`jata pomo{. Toga{ Gospod mu rekol:

-Mojsee, zaradi tvoite zborovi }e im prostam, no poradi nivnoto somnevawe vo Mojata pomo{, nema da gi udostojam da ja vidat vetenata zemja.

I navistina, po ovoj nastan Evreite ~etirieset godini odele niz pustiwata i za toa vreme onie {to bile nad dvaeset godi{na vozrast izumrele. Samo Isus Navin Halev Efoniev ostanale `ivi, bidej}i vo niv imalo drug duh.

Duri i Mojsej i Aron ne bile udostoeni da vlezat vo vetenata zemja, za{to podocna i tie se somnevale deka od karpa samo so zbor }e pote~e voda, za da pie narodot. Taka, na planinata Or umrel Aron i go pogrebale. Za prvosve{tenik bil pogreban negoviot najstar sin-Eleazar.

Od ovie mesta ne bila mnogu daleku Hananskata zemja. Evreite ve}e nabli`uvale do nea. No, Mojsej setil deka se bli`i i negoviot kraj. Toga{ toj gi dal i poslednite upastva na narodot, go odredil Isus Navin za svoj naslednik, pa potoa se iska~il na planinata Navav i ottamu ja videl vetenata zemja. Krotkiot Mojsej i na ova bil blagodaren. Tuka toj umrel i go pogrebale, no grobot ne mu se znael, za da ne go obo`uvaat negovite sonarodnici.

Mojsej bil i ostanuva obrazec na vistinski naroden voda~, od Boga opredelen. Negovata du{a ja krasele mnogu dobrodeteli. Pred se toj bil golem zastapnik na pravdata i sekoga{ i segde gi {titel onepravdanite. Toj bil strog kon sebe si, no imal i retka {iro~ina za razxbirawe i podnesuvawe slabostite na drugite. Mojsej nemal zlopametno i odmazdlivo srce i zatoa bil nare~en najkrotok od site lu|e na zemjava. Duri i najte{kite nespravedlivi navredi ne bile vo sila da go otklonat da mu se slu`i na narodot. Negovata upornost vo dobroto bila polovi~na. I vo najte{kite momenti uspeval da ja so~uva svojata du{evna ramnote`a i so toa vleval bodrost vo du{ite na drugite. Mojsej na pi{al pet knigi, vo koi e opi{ano se ova {to dosega e izneseno tuka.